Pad tot huidige pagina

Het webinar, honden en natuur

De webinar ‘Hond en natuur. Casus Amsterdamse Bos’ over het onderzoek dat in opdracht van het Amsterdamse Bos is uitgevoerd naar natuurwaarden en het effect van honden daarop heeft de tongen losgemaakt. De indruk is ontstaan dat de webinar een participatie-avond was in plaats van een informatieve bijeenkomst zoals was aangekondigd. Daarnaast zijn er o.a. vragen ontstaan over of het Amsterdamse Bos een gebruikersbos is dan wel een natuurgebied en over de aard en ernst van de incidenten. We betreuren de verwarring die is ontstaan - dat was niet de bedoeling – en willen graag meer duidelijkheid geven.

Participatie (honden)beleid

De indruk is ontstaan dat de webinar een participatie-avond was in plaats van een informatieve bijeenkomst waarin de resultaten van het onderzoek naar de relatie tussen hond en natuur werden gepresenteerd en daarover vragen konden worden gesteld.

De participatie over het (honden)beleid loopt via een apart traject dat 2 weken geleden gestart is. Uitgangspunt in de participatie is dat alle bezoekers welkom zijn, men rekening met elkaar houdt, honden welkom blijven in het Bos en ze kunnen blijven loslopen. De participatie bestaat uit een enquête die publiekelijk is uitgezet en daarnaast proactief is uitgezet onder het Amsterdamse en Amstelveens Burgerpanel en onder degenen die een inspraakreactie hebben gegeven op het Bosplan. In de enquête staat de mogelijkheid om aan te geven verder mee te praten over mogelijke aanpassingen van het (honden)beleid. Hiervoor wordt een vervolggesprek gepland. Uitkomsten van de enquête verwachten we eind oktober. Deze zullen met u worden gedeeld. De gesprekken die hierop volgen worden nog georganiseerd en vinden naar verwachting in november en december plaats.

Het rapport van adviesbureau Waardenburg wordt aangevuld met een advies van ecologen op basis van een schouw in het Bos. De resultaten hiervan worden samen met de uitslagen van de enquête en de gesprekken gebruikt bij het verder uitwerken van voorstellen voor een mogelijke aanpassing op het (honden)beleid in het Bos. Er is kortom nog niets besloten over de mogelijke aanpassingen. Als de resultaten binnen zijn en de gesprekken zijn gevoerd zal dit worden voorbereid en gedeeld zodat ook daar weer op gereageerd kan worden voordat besluitvorming plaatsvindt.

Enquête

In de enquête wordt gevraagd naar ervaringen met drukte en incidenten in het Bos in het algemeen en met honden in het bijzonder. Er wordt gevraagd naar kennis van de regels die gelden in het Bos omdat de organisatie signalen krijgt van bezoekers en uit eerder gevoerde gesprekken dat deze niet bekend zijn bij iedereen of onduidelijk. Daarnaast worden twee voorstellen voor het uitbreiden van de aanlijnplicht in de meest drukke gebieden van het Bos voorgelegd (het Hoofdentreegebied bij de Bosbaan en op de grote doorgaande paden) en om de mening van de geënquêteerden hierover gevraagd. Tot slot wordt gevraagd naar ideeën en suggesties om het verblijf voor honden en hun baasjes te veraangenamen.

Onderzoek Waardenburg en natuurtoetsen

Amsterdamse Bos is een door het Rijk en Provincie aangewezen natuurgebied dat onderdeel is van Natuurnetwerk Nederland (hiervoor Ecologische Hoofdstructuur).

De natuurbeheerorganisatie Amsterdamse Bos moet uitvoering geven aan de wetten en regels die in deze gebieden gelden. Vanuit de wet Natuurbescherming doet het Bos een natuurtoets op alle evenementen, activiteiten en werkzaamheden door het Bos zelf en van derden. Voor de grote werkzaamheden en evenementen wordt dit gedocumenteerd. Voor het overige is het onderdeel van het reguliere werk. Met het onderzoek van bureau Waardenburg naar de invloed van honden op de natuur wordt ook uitvoering gegeven aan deze zorgplicht. Dit geldt ook voor de ecologische schouw die nog moet worden uitgevoerd. Op dit moment wordt ook onderzocht wat de invloed is van barbecueën op de natuur en milieu.

Aanleiding om ons nu ook op soorten recreatie te richten is de toegenomen drukte in het Bos die leidt tot een toename in verstoring van de natuur en van incidenten.

Natuurverstoring en incidenten in het Amsterdamse Bos

Op dit moment constateert het Amsterdamse Bos een toename van incidenten. Elke week zijn er zeker 2 tot 3 meldingen van bezoekers en gebruikers dan wel observaties van boswachters over incidenten met honden. Dit zijn incidenten met betrekking tot verstoring van de natuur en incidenten met andere bezoekers. Op de warmere dagen neemt het aantal incidenten toe.

In 2020 zijn er door bezoekers 162 incidenten met honden gemeld. In datzelfde jaar registreert de Boswachterij nog eens 270 incidenten.

De incidenten verschillen sterk in aard en ernst. De verwachting is dat de aantallen incidenten veel hoger liggen omdat mensen in één klacht soms meerdere incidenten melden en de drempel om een klacht in te dienen voor bezoekers mogelijk hoog is. Uit gesprekken met ruiters, sporters en bezoekers van het Bos blijkt dat zij regelmatig overlast waarnemen of ervaren met honden. Wat betreft de waarnemingen van de Boswachterij geldt dat niet alles wordt gezien, het Bos heeft de capaciteit voor 1 Boswachter die de ronde doet op 1000 ha bos. Boswachters registreren ook verstoring van natuur waar dieren zelf dit vanzelfsprekend niet kunnen doen. Honden staan in de top 3 van ergernissen van bezoekers (bezoekersonderzoek t.b.v. Bosplan 2020).

In het Amsterdamse Bos worden handhaving en toezicht op de openbare orde en veiligheid primair uitgevoerd door de Boswachterij in dienst van de Gemeente Amsterdam. Zij doen dit op basis van de algemene plaatselijke verordening (APV) van Amsterdam, Amstelveen en Aalsmeer, de huisregels en andere van toepassing zijnde wet en regelgeving. Hierin staat bepaald dat de inzet zich richt op het voorkomen van voor bezoekers onveilige situaties. Daarom wacht het Bos niet totdat bijvoorbeeld takken langs paden op mensen vallen maar investeert in het weghalen van loshangende takken langs paden en wegen in het Bos.

In een apart bericht aan de deelnemers aan de chat is op gestelde vragen ingegaan. Als u nog vragen heeft kunt u deze stellen via deboswinkel@amsterdam.nl.

Conclusies en aanbevelingen uit het rapport Waardenburg

Algemeen

  • Aangelijnde honden verstoren de natuurwaarden aanzienlijk minder dan loslopende honden. Dit is daarom een effectieve maatregel om verstoringen naar flora en fauna te beperken.
  • Door het nemen van beheer- en inrichtingsmaatregelen zoals rasters, dichte vegetaties, kort gemaaid gras langs de paden, hondenpoepveldjes, hondenhaltes en poepzuigers kan het verstoringseffect verder gelimiteerd worden.

Zonering

  • Gebieden met hogere natuurwaarden zoals ecologische verbindingszones, natuurvriendelijke oevers, poelen en bosschages (red. de bossen en struiken langs de paden) behoeven een strikter hondenbeleid.
  • Om hondenbezitters tegemoet te komen kunnen veldjes met los zand, kort gras, water en bankjes worden verzorgd in gebieden met een lage natuurwaarde. Verder is het een optie om een vaste hondenroute door het Bos aan te wijzen voor loslopende honden.

Handhaving

  • Intensiveer de aanlijnplicht, opruimplicht en toonplicht van opruimmiddelen, met name in de kwetsbare gebieden.
  • Stel een gemeentelijke klachtenregistratie in voor hondenoverlast.

Informatievoorziening

  • Plaats infoborden nabij ingangen van groengebieden en parkeerplaatsen en betrek hondeigenaren in discussies omtrent de maatregelen en de beweegreden van het hondenbeleid.

Monitoring

  • Monitor zowel de populatie van wilde dieren als de druk van al dan niet loslopende honden om een betrouwbare trend te kunnen bewerkstelligen.
  • Formuleer vooraf duidelijke en meetbare doelen voor zowel ecologie als gebruik en houd de methodiek tussen de jaren gelijk.
  • Breid de huidige SNL-monitoring uit met extra observatietechnieken en doe dit gelijktijdig in de drie beheergebieden (i.e. losloop-, aanlijn- en verbodsgebieden).